0

SAYFA 79
20-Erzurumlu Emrah’a ve Pir Sultan Abdal’a ait olan koşmaların temalarını belirleyiniz.
Erzurumlu Emrah’ın koşması:Aşk acısı
Pir Sultan Abdal’ın koşması:Sevgiliye sitem


21-Daha önce halk şiiri geleneği hakkında kısa bir araştırma yapmıştınız. Buna göre Erzurumlu Em­rah ve Pir Sultan Abdal’ın şiir metinlerini Türk şiir geleneği içinde nereye koyabilirsiniz? Açıklayınız.
   İki sanatçı da yapı ve içerik bakımından halk şiiri geleneğinin özelliklerini yansıtan şiirler yazmışlardır.Erzurumlu Emrah’ı aşık tarzı halk şiiri anlayışının içinde Pir sultan Abdal’ı da Tekke-Tasavvuf  şiiri anlayışının içinde değerlendirebiliriz.

22-Sınıfa getirdiğiniz halk şiiri örnekleriyle Erzurumlu Emrah ve Pir Sultan Abdal’ın şiirlerini oku­yunuz. Okuduğunuz şiirler sizde hangi duyguları uyandırıyor? Yorumlayınız.
   Okumuş olduğumuz bu şiirler bizde heyecan,isyan,sitem vb duygular uyandırmaktadır.

23- Erzurumlu Emrah’a ve Pir Sultan Abdal’a ait olan koşmalarda dönemden döneme devam eden yapı ve söyleyiş ögelerini belirleyiniz.
  Nazım şekli,nazım biriminin dörtlük olması,hece ölçüsünün kullanılması,sade ve anlaşılır bir dilin kullanılması devam eden ögelerdir.

24- Erzurumlu Emrah’a ve Pir Sultan Abdal’a ait olan koşmalarda, yapı ve anlam birimlerinin ara­larındaki bağı belirleyiniz.
   Bu koşmalarda lirik temalar dörtlük nazım birimi hece ölçüsü ve sade bir dil anlayışıyla anlatılmıştır.

25- Erzurumlu Emrah’a ait olan koşma, şairin hayat hikâyesinden ne gibi izler taşımaktadır?


   Şairin zorlu hayat hikayesinden izler taşıdığını söyleyebiliriz.


SAYFA 80
2-Etkinlik: “Mehlika Sultan” metninde tekrar edilen kelimeleri bulunuz ve bu kelimelerin kaç defa tekrar edildiklerini aşağıdaki tabloya yazınız. Bu tekrarların şiire nasıl bir ahenk kattığını be­lirleyiniz.


Tekrarlanan Kelime
Sayısı
MEHLİKA SULTAN
DÖRT KEZ
AŞIK
BEŞ KEZ
YEDİ
DÖRT KEZ
GENÇ
DÖRT KEZ
KARA
ÜÇ KEZ








26-‘’Mehlika Sultan” şiirinin uyak ve rediflerini bulunuz. Şiirin uyak dizilişini bir şema hâlinde gösteriniz.
ABAB,CDCD,EFEF,GHGH ….
1.DÖRTLÜK: Mehlika Sultan’a âşık yedi genç:REDİF
TI:TAM KAFİYE
2.DÖRTLÜK
Güzeli:REDİF
A:ŞAPKALI A OLDUĞUNDAN 1.5 SES BENZERLİĞİ TAM UYAK
Larına:REDİF
3.DÖRTLÜK
Ce:TAM KAFİYE
U:YARIM KAFİYE
4.DÖRTLÜK
Cu:TAM KAFİYE
Ür:REDİF
L:YARIM KAFİYE

5.DÖRTLÜK
Mehlika’nın kara sevdâlıları:REDİF
Ya:REDİF
U::YARIM KAFİYE
6.DÖRTLÜK
An:TAM KAFİYE
Eri:ZENGİN KAFİYE 
7.DÖRTLÜK
Ü:REDİF
ÜK:TAM KAFİYE
Ya:REDİF
U:YARIM KAFİYE

8.DÖRTLÜK
oldu!..:REDİF
â: ŞAPKALI A OLDUĞUNDAN 1.5 SES BENZERLİĞİ TAM UYAK
ine:REDİF
M:YARIM KAFİYE

9.DÖRTLÜK:
Mehlika Sultan’a âşık yedi genç,:REDİF
diler;REDİF
E:YARIM KAFİYE

27-“Birçok gidenin her biri memnun ki yerinden/ Birçok seneler geçti dönen yok seferinden” dizelerinde Yahya Kemal, ölen bir canlının tekrar dünyaya dönemeyeceğini ifade etmek istemiş­tir. Şairin ifade tarzına dikkat ediniz. Şair “yer, sefer, birçok giden” gibi sembolik ifadelerle an­latımını daha güçlü hâle getirmeye çalışmıştır. Anlamı kapalı hâle getiren bu tür kelimeler kullanarak mesajı çağrışımlar yoluyla iletmek etkili bir anlatım tarzıdır.
   Siz de aşağıdaki dörtlükte yer alan çağrışımlarla nelerin anlatılmak istenildiğini açıklayınız.
    Bir güzelin aşıklarının bir daha dönmemek üzere gittikleri anlatılmaya çalışılmıştır.
3.Etkinlik: Yandaki dörtlükte şair, ahengi kuv­vetlendirmek amacıyla “k, t, d” ünsüzleri ile aliterasyon ve  “a” ünlüsü ile asonans sanatla ı yapmış­tır. Şiirin diğer dörtlüklerindeki aliterasyon ve asonansları belirleyerek tahtaya yazınız.
2.DÖRTLÜK: Ü:ASONANS
G:ALİTERASYON

3.DÖRTLÜK:U:ASONANS
G:ALİTERASYON

28-Metindeki kurguyu olay örgüsü, kişiler, zaman, mekân, dil ve an i atım tarzı başlıkları al­tında değerlendiriniz.
Olay örgüsü :Mehlika Sultan’a aşık yedi gencin sultana ulaşmak için bir yolculuğa çıkmaları ve dönmemeleri
Kişiler: Yedi genç ve Mehlika Sultan
Zaman:Belirsiz bir zaman
Mekân:Kaf dağı gibi ütopik mekan isimleri kullanılmış.
Dil ve anlatım tarzı:Sade ve anlaşılır bir dil anlayışı

29-Metindeki birimlerin birbirleri ve şiirin teması ile ilişkisini açıklayınız.
    Her birimde benzer temalar kullanılmış ve bu birimler bir araya gelerek şiirin ortak temasını oluşturmuştur.

30-Yahya Kemal Beyatlı’nın yaşadığı dönemin izleri şiire nasıl yansımıştır? Açıklayınız.
  Yahya Kemal Ahmet Haşim’in öncüsü olduğu sembolist şiir anlayışından faydalanan bir sanatçıdır.Bu anlayış duygulara hitap eder.Dış dünyaya ait gerçeklikler bu anlayışta semboller vasıtasıyla anlatılır.Anlam kapalılığı esas olup imgeler şiirde önemli bir yer tutar.Şairimiz de bu anlayıştan etkilenerek şiirini kaleme almıştır.

31-Şiirdeki yedi gencin isteği nedir? Bu gençlerin emellerine ulaşıp ulaşamadıklarını açıklayınız.
    Bu gençlerin isteği Mehlika Sultan’a ulaşmaktır.Hedeflerine ulaşamadıklarını söyleyebiliriz.Çünkü bu gençlerden haber alınamamıştır.

32-Mehlika Sultan” adlı metni önce sert ve gür bir sesle, daha sonra ses ve kelimeleri doğal telaffuz ederek okuyunuz. Hangi okuyuş tarzının daha etkili olduğunu sözlü olarak ifade ediniz.
   Doğal telaffuzla okumak daha etkilidir.Çünkü bu şiir bir kahramanlık şiiri değil lirik bir şiirdir.


SAYFA 81
4-Etkinlik: Yahya Kemal’in “Mehlika Sultan” şiirinde vermek istediği mesajlar, çağrışım yoluy­la bazı kelime ve kelime grup larına sembolik anlamlar yüklenerek okuyucuya verilmek istenmiş­tir. Aşağıdaki tabloda bu tür sembolik anlamlar içeren kelime ve kelime grupları verilmiştir. Şiiri tekrar gözden geçirerek şairin bu ifadelerle neleri kastetmiş olabileceğini tablodaki boşluklara ya­zınız.

Mehlika Sultan
İnsanoğlunun ulaşmak istediği idealler
Yedi genç
İnsanoğlu
Günlerce gidilen yol
Hayat
Çıkrıksız kuyu
İnsanoğlunu gerçekleşmeyen hayalleri
Rüya ve hayal âlemi
İnsanoğlunun hayallerinin peşinde koşması
Gümüş yüzük
Maddiyat
5-Etkinlik: “Mehlika Sultan” şiirindeki ifadelerin gerçek anIamlarını ve çağrışım yoIuyla oluş­turulan mecazi anlamlarını belirleyiniz. Şiirdeki ifadeleri önce gerçek anlamlarıyla sonra şiirdeki ifadelerin mecazi anlamlarını dikkate alarak şiiri yorumlayınız. Her iki yorum arasındaki farklılık­lardan hareketle şairin ifade biçiminin şiire nasıl bir anlam derinliği kazandırdığını açıklayınız.
   Mehlika Sultan ulaşılmak istenen güzel bir kadın.Yedi genç aşık profili.Günlerce gidilen yol ise Mehlika Sultan’a ulaşmak için çıkılan yolculuk….şiirdeki ifadelerin gerçek anlamlarını ifade eder.Oysaki Mehlika Sultan insanın ulaşmak istediği idealleri anlatmak için kullanılmış olabilir.Yedi Genç ise insanoğlunu sembolize ediyor olabilir.Gümüş yüzük ise maddiyatı simgeliyor diyebiliriz.
     Kısacası şair anlatı geleneğinde yer alan bir hikayeden esinlenerek insanoğlunun hayat karşısındaki tutumunu anlatmış olabilir.
    33-“Çoban Çeşmesi” adlı şiirden yola çıkarak şairin zihniyeti hakkında neler söyleyebilirsiniz?

                       Şair ırmakların yer aldığı şakırdayan suların aktığı bir yeşil cennet içerisinde yaşamaktadır.Şair Leyla ve Mecnun hikayesinden haberdardır.Dolayısıyla şair ölümsüz aşkların yaşanabilceğine inanmaktadır.Aynı zamanda Ferhat’ın büyük aşkı Şirin için dağı delip su getirmesi hikayesinden de haberdardır.Yani şair ölümsüz aşkların yaşandığı bir coğrafyada hayatını sürdürmektedir.


34-“Çoban Çeşmesi” şiirini düz cümlelerle ifade etmeye çalışınız. Aynı anlamı içermesine rağ­men anlatımda meydana gelen değişikliğin sebebi nedir? Açıklayınız.

Irmaklar derinden derine ağlar. uzaktan uzağa çoban çeşmesi.Ey suyun sesinden anlayan bağlar.Çoban çeşmesi şu dağa ne söyler?

Şiirde her kelime kendi yerinde güzeldir.Eğer şiiri düz yazıya çevirir isek şiirdeki ahengi de bozmuş oluruz.


35-Çoban Çeşmesi” şiirinde sürekli tekrarlanan seslerin altını çiziniz. Bu seslerin şiire nasıl bir katkısı vardır?

Ş,D,A,E sesleri birçok dizede tekrarlanmıştır.Bu seslerin tekrar edilmesi şiirdeki ahengin oluşumuna katkı sağlamaktadır.

36-Şiirden hareketle şairin hayata bakışını, şiir-şair ilişkisi bağlamında değerlendiriniz.

Şair ölümsüz aşklara inanmaktadır.Doğadaki saflığı yani temizliği şairimiz aşklarda da görmek ve yaşamak istemektedir.Şairin söz konusu düşüncesi de tüm çıplaklığıyla şiirde karşımıza çıkmaktadır.


37-“Çoban Çeşmesi” şiiri bir topluluk karşısında okusaydınız şiiri ezbere mi yoksa kâğıda ba­karak mı okumanın daha etkili olacağını sözlü olarak ifade ediniz

Elbetteki ezbere okumak daha etkileyici olacaktır.




Yorum Gönder

 
Top